Lichaam & Geest

Beperk schermtijd voor baby’s en peuters

De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) adviseert om de schermtijd (van zowel tv, spelcomputers als telefoon) te beperken voor baby’s en peuters. Onder de 1 jaar wordt het gebruikt volledig afgeraden. Van 2 tot 4 is maximaal 1 uur het advies. Het aanmoedigen van beweging en het bevorderen van kwalitatieve slaap draagt bij aan de fysieke en mentale gezondheid van kinderen. Ook kan overgewicht en de daarmee samenhangende ziektes later worden voorkomen.

Volgens de WHO veroorzaakt gebrek aan beweging ieder jaar wereldwijd 5 miljoen doden over alle leeftijdsgroepen. Momenteel zijn 23% van de volwassenen en 80% van de adolescenten niet actief genoeg. Het is belangrijk dat kinderen meer gaan spelen. De richtlijnen raden ook aan dat jonge kinderen lezen en voorgelezen worden. Wanneer voorgaande richtlijnen gevolgd worden draagt dat bij aan de gezondheid van het kind voor de rest van zijn of haar leven.

De ontwikkeling gaat enorm snel tijdens de jongste jaren van een mens, het optimaliseren van levensstijl kan vergaande positieve effecten op de gezondheid hebben.

 

Schermgebruik, blauw licht en slaap

We komen tegenwoordig in aanraking met een veelheid aan schermen. Denk aan telefoons, tablets, tv’s en laptops. De LED Het RIVM heeft in samenwerking met het Amsterdams Medisch Centrum (AMC) een nieuw rapport uitgebracht over de relatie tussen schermgebruik, blauw licht en slaap.

Met name adolescenten zijn grootgebruiker. Vaak wordt er meer dan 2 uur per avond naar een scherm gekeken waarbij het uur voor het slapen gaan extra gevoelig is. De grootgebruikers slapen gemiddeld 40 minuten minder dan de niet grootgebruikers. De kortere slaapduur is met name toe te schrijven aan het later naar bed gaan.

Het aantal slaapklachten is hoger bij mensen die die dagelijks een scherm gebruiken in het uur voor het slapen gaan. Het gaat hierbij om: later in slaap vallen, wakker worden gedurende de nacht en korter slapen. Overdag hebben zij problemen met wakker blijven. Voorgaande klachten verminderden bij een experiment waar een week lang geen scherm gebruikt mocht worden of wanneer een bril gedragen werd die blauw licht blokkeerde.

We komen tegenwoordig in aanraking met diverse schermen. Denk aan telefoons, tablets, tv’s en laptops. De LED technologie in de nieuwste schermen zendt meer licht uit in vergelijking met de oude tv schermen. Blauw licht kan leiden tot slaap -en concentratieproblemen maar ook andere gezondheidsproblemen. Voorgaande problematiek moet dus serieus genomen worden.

 

 

Beter afvallen? Begin te schrijven.

Studies hebben aangetoond dat effectief diëten staat of valt met voedingsadministratie. Alles wat je tot je neemt opschrijven, de omvang van porties en bereidingsmethode.

Toekomstige afvallers hebben vaak het idee dat het een enorm tijdrovende bezigheid is. Onderzoeken van de Universiteit van Vermont en de Universiteit van Zuid-Carolina hebben aangetoond dat het monitoren van je dieet zeer effectief is en makkelijker is dan wordt gedacht.

In totaal waren er 142 deelnemers aan de studie. De deelnemers namen al deel aan een dieet motivatieonderzoek. Het ging om voornamelijk vrouwen en 80% leed aan overgewicht.

De deelnemers namen deel aan een online sessies geleid door een diëtist gedurende 24 weken. Daarnaast werd gevraagd om alle voeding met een online programma te registreren. Voorgaande geeft een beeld van de inname maar ook van de registratietijd en frequentie.

De uitkomst van het onderzoek. “Log Often, Lose More: Electronic Dietary Self‐Monitoring for Weight Loss.”

De meest succesvolle patienten waren iedere dag 23 minuten bezig met de administratie. Tegen het eind van de onderzoeksperiode was hiervoor maar 15 minuten nodig. De administratie zorgt ervoor dat doelen haalbaar worden. Met name de frequentie van de administratie staat in positief verband met gewichtsverlies. 2 keer per dag bijhouden zorgt voor significant meer gewichtsverlies. De mensen die 3 of meer keer per dag registreerden boekten de meeste winst.

De onderzoekers hopen dat de studie meer mensen aanzet tot het bijhouden van voedingsadministratie. Veiliger en effectiever afvallen en dat met maar 15 minuten administratie per dag.

 

Het belang van een groene omgeving voor de gezondheid

Volgens de Aarhus Universiteit van Denemarken moeten steden een groener worden; niet alleen voor een duurzamere toekomst maar ook voor een verbetering van de mentale gezondheid van volwassenen.

Een groene omgeving + kinderen = een betere mentale gezondheid van volwassenen

Volgens de WHO lijden er wereldwijd 450 miljoen mensen aan mentale problemen. De Denen hebben de beschikbare data ten aanzien van mentale problemen gerelateerd aan de aanwezigheid van een groene omgeving met behulp van satellietkaarten.

Een studie laat zien dat kinderen die opgroeien in een groene omgeving 55% minder kans hebben op mentale problemen later (hierbij worden zelfs risicofactoren zoals socio-economische status, urbanisatie en familiegeschiedenis met mentale problemen meegenomen).

Het is al bekend dat geluidsoverlast, luchtverontreiniging, infecties en een slechte socio-economische condities het risico op mentale problemen verhogen.

Een groene omgeving bevordert de sociale cohesie, leidt tot meer fysieke inspanning en verbetert de cognitieve ontwikkeling van kinderen. Het reduceert tevens de kans op hartaandoeningen.

Het verband is volgens deze studie groter dan voorheen werd aangenomen. Met een steeds verdergaande urbanisatie neemt het belang van de aanwezigheid van groen toe. Stedenbouwkundigen hebben daarom een steeds grotere verantwoordelijk om groen in hun ontwerpen op te nemen. 

De groene lijn van dit verhaal? Groen is goed.

 

Kindermishandeling herkennen

Het Landelijk Expertisecentrum Kindermishandeling (LECK) helpt huisartsen bij de beoordeling of letsel bij kinderen wel door een ongeluk is ontstaan of door kindermishandeing. Het instituut hoopt dat de herziene KNMG-meldcode kindermishandeling en huiselijk geweld leidt tot meer adviesinwinning door huisartsen en een hoger aantal gegronde meldingen in een zo vroeg mogelijk stadium.

‘Soms heb je experts nodig om te beoordelen of letsel wel door een ongeluk is ontstaan’

Slechts 5% van de adviezen die het LECK geeft gaan naar huisartsen en dat terwijl zij veel potentiële gevallen voorbij zien komen. Juist als een huisarts er niet uitkomt is het raadzaam om naar het LECK te stappen.

Veilig thuis biedt advies indien je het vermoeden hebt dat er sprake is van kindermishandeling.

‘Je zorgen maken om een kind is niet fijn. Helemaal niet als die zorgen gaan over huiselijk geweld. Maar, wat is er eigenlijk aan de hand? Is het wel aan jou om iets te doen? Ja. Juist jíj kunt helpen. Want ook als je twijfelt, kun je iets doen. Je kunt zelfs het leven van een kind veranderen. Dus kijk naar de signalen waar je op kunt letten en kom in actie.’

Is er iets anders aan de hand?

Kindermishandeing herkennen is complex, (emotionele) verwaarlozing is nog moeilijker waar te nemen. Herkennen en hardmaken is ook niet hetzelfde.  Kinderartsen weten de weg naar het LECK vaker te vinden. Het LECK ondersteunt door de expertise maar ook wat betreft scholing ten aanzien van communicatie.

Het LECK is een expertisecentrum dat bestaat uit drie academische ziekenhuizen (Rotterdam, Amsterdam en Utrecht) en het Nederlands Forensisch Instituut. Er werken voornamelijk kinderartsen en forensisch artsen. De primaire taak van het LECK is duiding van afwijkingen en letsels vanuit de kindergeneeskundige én forensisch-medische hoek.


Het LECK is 24 uur per dag te bereiken via 0900-4445444.    

 

Je wapenen tegen griep.

Hoe voorkom je dat je de griep krijgt? ‘Dat kan niet’ zegt het RIVM. Virusdeeltjes verspreiden zich via de lucht en het is daarom bijna onmogelijk om er niet mee in contact te komen. Niezen en hoesten dragen bij aan de verdere verspreiding van griep. Dat bewustzijn kan veel schelen. Het wassen van je handen biedt ook voordelen.

Van de website van het RIVM:

Bij hoesten of niezen:

  • Gebruik een papieren zakdoek. Heeft u geen papieren zakdoek bij de hand? Hoest dan in de plooi van uw elleboog.
  • Gebruik een zakdoek maar één keer.
  • Gooi de zakdoek na gebruik weg.
  • Was hierna uw handen.
  • Het is niet nodig om bij iedereen die hoest of niest uit de buurt te blijven. Houd pasgeboren baby’s wel uit de buurt van hoestende en niezende mensen.

Was regelmatig de handen met water en zeep, zeker na een flinke hoest- en niesbui. Handen wassen doe je zo:

  • Maak de handen goed nat onder stromend water.
  • Neem wat vloeibaar zeep uit een pompje.
  • Wrijf de handen over elkaar. Zorg dat er zeep op de binnenkant en buitenkant van de handen zit. Wrijf goed alle vingertoppen in. Vergeet de duimen niet. Wrijf ook tussen de vingers.
  • Spoel de zeep goed af, onder stromend water.
  • Droog de handen goed af aan een schone handdoek of aan een papieren handdoek (keukenrol).

Foto van Kelly Sikkema te Unsplash

Blockchain en distributed ledger als wonderpil voor de gezondheidszorg. Lessen van de NHS.

Blockchain en distributed ledger zijn begrippen waar menig gezondheidsvernieuwer bij gaat watertanden. Ondanks ongekende mogelijkheden zijn er nog genoeg uitdagingen. Dr Stewart Southey evalueert de situatie in Engeland. Die lessen kunnen zeker relevant zijn voor de Nederlandse gezondheidszorg.

Ter oriëntatie, de NHS (National Health Service) is het grootste gezondheidszorgsysteem ter wereld en is gesitueerd in het Verenigd Koninkrijk. Het is niet een enkele entiteit maar wordt wel centraal bekostigd. Het is een van de grootste werkgevers ter wereld en behandelt iedere dag 1,4 miljoen patienten.

Het centraliseren van de IT achter dit systeem faalde jammerlijk en werd 4 tot 8 keer duurder dan begroot. Ondanks dit falen blijft de wens bestaan voor een geïntegreerd informatiesysteem.  Betere zorgverlening en meer grip op de financiën zijn slechts 2 redenen om zo’n systeem te hebben.

Blockchain kan uitkomst bieden bij het creëren van een overkoepelend informatiesysteem. Helaas zal zelfs de combinatie van AI, big data, distributed ledgers en andere nieuwe technologieën niet toereikend zijn voor de nuances die nodig zijn in de gezondheidszorg. Die wetenschap moet echter niet in de weg staan voor verdere implementatie.  

Terug naar de NHS. De organisatie is een samenraapsel van onafhankelijk entiteiten. Optimalisatie is daar een zeer moeilijke klus. Geïdentificeerde problemen zijn onder andere:

  • Het zo efficiënt mogelijk benutten van bedden.
  • Het vergroten van productiviteit van werknemers.
  • Optimalisatie van medicatie.
  • Een betere match tussen vraag en aanbod van zorg.
  • Infrastructuur optimaliseren.
  • Administratiekosten terugdringen.
  • Financiële toerekening.

Een distributed ledger kan uitkomst bieden. Het is een informatiesysteem waar iedereen input levert en goedkeurt zodat iedereen volledig geïnformeerd is.

De implementatie van de nieuwe technieken biedt veel voordelen. Dokter Stewart Southey identificeert ook een aantal uitdagingen:

  • Wie betaalt voor de trails en hoe ga je om met stakeholders met tegenstrijdige belangen?
  • Hoe om te gaan met de politieke en economische barrières? Ziekenhuizen opereren nu zelfstandig. Hoe moeten zij bijdragen aan een allesoverkoepelende infrastructuur?
  • Hoe verhoudt de noodzakelijk samenwerking zich tot geprivatieersde bedrijven die meedingen naar budgetten?

Het reorganiseren van de gezondheidszorg is een immens karwei maar de voordelen zullen groter zijn. Betere zorg, grip op informatie en financiën lonken. Het kan daarom geen kwaad om bij de buren mee te kijken.

Foto van Chris Liverani te Unsplash

 

Doodsoorzaak: een gebroken hart.

Koppels die kort na elkaar overlijden, iedereen heeft er wel eens van gehoord. De voormalige president van Amerika, George H. W. Bush overleed enkele maanden nadat zijn partner te overlijden kwam. Door sommigen beschouwd als de ultieme vorm van liefde maar wat is de wetenschap erachter? Experts hebben diverse verklaringen voor voorgaand fenomeen. Variërend van meer spirituele factoren tot de chemie van een gebroken hart. De stress die komt kijken bij het overlijden van een geliefde kan gezondheidseffecten hebben. Een toename van het stresshormoon zoals adrenaline kan het hart zwaarder belasten. Juist bij mensen die toch al kwetsbaar zijn kan dit zelfs tot overlijden leiden.

Foto van Matthew Bennett te Unsplash

 

Onderzoek naar synaptische veranderingen bij vergeten en onthouden.

‘Mijn hoofd zit helemaal vol vandaag’ een uitspraak die u vast wel eens gehoord heeft. Klopt het? Kan je hoofd vol zitten? Volgens het Scripss onderzoeksinstutuut niet. Hun onderzoek toont aan dat kennis ook uit het geheugen kan verdwijnen. Sterker nog het geheugen kan het bewust verwijderen. Op die manier wordt er plaats gemaakt voor nieuw geheugen.

Scripss onderzocht fruitvliegjes en de synaptische veranderingen die plaatsvonden tijdens leren en vergeten. Een enkele dopamine neuron stuurt zowel onthouden als vergeten. Kennis die op de lange duur niet belangrijk is wordt zo vergeten.

Onderzoekers doen al tientallen jaren onderzoek naar hoe het langetermijngeheugen werkt. Dat proces wordt geheugen consolidatie genoemd. Naar hoe het geheugen zaken vergeet wordt pas sinds kort onderzoek gedaan.

Uiteraard betreft het onderzoek slechts fruitvliegjes maar de onderzoekers verwachten dat de resultaten ook van toepassing kunnen zijn op meer ontwikkelde organismen zoals mensen.

Inzicht in hoe het geheugen kennis opslaat en vergeet biedt medische mogelijkheden. Zeker wanneer we uitvinden hoe we voorgaande kunnen manipuleren. Een beter begrip van het vergeten kan helpen bij het behandelen van PTSS of verslavingen. Omgekeerd, een beter begrip van onthouden kan leiden tot een betere behandeling van dementie.

Het onderzoek is gedaan door David en Berry. Anna Phan heeft ook bijgedragen aan het onderzoek, Dopamine Neurons Mediate Learning and Forgetting Through Bidirectional Modulation of a Memory Trace.

Foto van Fredy Jacob te Unsplash

 

 

 

Lief zijn voor de verpleegster.

De verpleegkundige verdient respect. Zij, of hij, rent de hele dag om patienten zo goed mogelijk te verzorgen. Mensen zijn mensen en zoals overal bestaan er ook minder empathische exemplaren. De beste zorg bieden betekent voor de verpleegkundige dus soms ook wijselijk niet reageren op wat er naar het hoofd wordt geslingerd.

Voor de bewustwording. Wat wordt er allemaal geslingerd?
Waar is je sexy verpleegster outfit?
Waarom ben je geen dokter?
Verpleegkundige zijn kan iedereen, toch?
Zuster, waarom duurt het zo lang?
Jij doet toch alles wat de arts zegt?
Loopt jouw McDreamy rond hier?

Allemaal niet erg netjes. Ter overdenking. De verpleegkundigen werken hard om de patienten zo gezond mogelijk te maken. Een beetje lief zijn voor elkaar kan dan nooit kwaad.

Een tof artikel delen of contact opnemen? Mail ons.

Schrijf je binnenkort in voor onze nieuwsbrief!